Beş yıllık yasal ve düzenli ikamet Almanya'da vatandaşlık başvurusunun ön koşuludur. Reform öncesinde sekiz yıldı; 27 Haziran 2024'ten beri beş yıla düşürüldü. Hesaplama, geçerli bir ikamet izniyle (Aufenthaltstitel) Almanya'da yaşam merkezinin bulunmasıyla başlar.
Kısa kesintiler — örneğin Türkiye'ye altı aydan az ziyaretler — genellikle ikamet süresini kesmez. Daha uzun yurtdışı kalışlar, bireysel olarak değerlendirilir.
30 Ekim 2025 değişikliği: önceden mevcut olan "özel entegrasyon başarısı" ile süre üç yıla indirilebiliyordu — bu yol kaldırıldı. Beş yıl artık birleşik kuraldır.
Kendinizin ve aile üyelerinizin geçimi SGB II (Bürgergeld) veya SGB XII (Sosyal Yardım) alınmadan sağlanmalıdır. İstisna: kendi kusuru olmadan çalışamayacak durumda olanlar. Türk başvuru sahipleri için pratik not: aile birlikte başvuruda eşin geliri yoksa, ailenin toplam gelirinin geçimi sağladığı belgelerle gösterilmelidir.
Avrupa Ortak Çerçevesi'ne göre B1 düzeyinde Almanca. Kabul edilen sertifikalar: telc, Goethe, ÖSD, Almanca Dil Diploması (DSD) veya Göçmenler için Almanca Testi (DTZ). Türk topluluğu için özel kolaylıklar:
- § 10 Abs. 4 Satz 3 StAG (Misafir İşçi kuşağı kolaylığı): Türkiye-Almanya İş Gücü Anlaşması (1961) çerçevesinde Almanya'ya gelmiş kişiler ve birinci kuşak aile üyeleri yazılı B1 sınavından muaftır. Sözlü kontrol vatandaşlık dairesinde yapılır.
- § 10 Abs. 4a StAG (Zorluk Hükmü): sağlık nedenleri veya yaş kaynaklı kısıtlamalar nedeniyle B1 sınavının makul olmadığı durumlarda — uzman doktor raporu ile.
- Almanya'da bitirilmiş okul veya Almanca eğitim ile meslek lisesi B1 yerine geçer.
Detay için: B1 Dil belgesi.
Federal Göç ve Mültecilik Dairesi (BAMF) tarafından düzenlenen 33 soruluk teste en az 17 doğru ile geçilmelidir. Test, Halk Yüksek Okulları (Volkshochschulen) gibi onaylı sınav merkezlerinde yapılır. Katılım ücreti 25 Euro. Türkçe hazırlık materyalleri BAMF'in resmî sayfasında ücretsiz mevcuttur.
Para veya hapis cezası mahkûmiyetleri vatandaşlığa engel olabilir. § 12a StAG bagatel sınırı tanımlar: 90 günlük günlük para cezası altında kalan mahkûmiyetler dikkate alınmaz. Türkiye'de — başvuru sahibinin uzun süre yaşadığı ülkelerde — alınmış cezalar için Türkiye'den Sabıka Kaydı (Adli Sicil Belgesi) apostille ve onaylı tercüme ile sunulmalıdır.
Yazılı olarak Federal Almanya'nın özgür-demokratik temel düzenine bağlılık beyan edilir. Reform 2024'te buna ek olarak antisemitik veya ırkçı görüşlerin şiddetle reddedilmesi de zorunlu kılındı.
27 Haziran 2024'ten beri zorunlu. Beyan kişisel olarak vatandaşlık töreni veya makam randevusunda imzalanır — önceden evde imzalanmış metinler kabul edilmez.
Reform 27.06.2024'le birlikte çoklu vatandaşlık genel kural oldu (§ 12 StAG yeni). Türk vatandaşları için:
- Çıkma-İzin-Belgesi yolu kalktı
- Türk pasaportu korunur — yeni başvurularda Mavi Kart gerekli değil
- 2024'ten önce Çıkma-İzin ile vatandaşlık almış olanlar için Mavi Kart geçerliliğini korur (detay Mavi Kart yazımız)
Genel detaylar: Çifte Vatandaşlık.
§ 10 StAG'a göre genellikle istenen belgeler:
- Türk pasaportu (biyometrik, geçerli)
- İkamet izni ve önceki tüm izinler
- B1 Almanca sertifikası veya kabul edilen alternatif
- Vatandaşlık testi sertifikası
- Son 12 ayın gelir belgeleri
- Almanya'dan iyi hal belgesi (Führungszeugnis)
- Türkiye'den nüfus kayıt örneği veya doğum kaydı (apostille + onaylı tercüme)
- Evlenme kayıt örneği (evliyse, apostille + onaylı tercüme)
- Başvuru görüşmesinde imzalanacak Sadakat Beyanı
Belgeleri eksiksiz hazırlamak başvuru süresini kısaltır.
- 255 Euro — yetişkin başına makam ücreti (§ 38 StAG)
- 51 Euro — birlikte vatandaşlık alan reşit olmayan çocuk başına
- 25 Euro — vatandaşlık testi ücreti
Yan maliyetler: tercüme (belge başına 25–60 Euro), Türkiye'deki apostiller (görece düşük), B1 sertifikası (100–200 Euro). civitas. paket ücretleri (149–699 Euro) bu makam ücretlerinden bağımsızdır.
Türk topluluğunun büyük olduğu şehirlerde Stadt-spesifik özetler:
- Berlin'de vatandaşlık — LEA Berlin
- Köln'de vatandaşlık
- Duisburg'da vatandaşlık — EfA-NRW
- Hamburg'da vatandaşlık
- Münih'te vatandaşlık
5 yıl ikametimi yarısından fazla aileye Türkiye ziyaretleriyle geçirdim — geçerli mi?
Türkiye'ye yapılan kısa aile ziyaretleri (her seferinde altı aydan az), Almanya'da yaşam merkezi devam ettiği sürece ikamet süresini kesmez. Uzun yurtdışı kalışlar makamca incelenir.
Türk pasaportumdan vazgeçmem gerekecek mi?
Hayır. 27.06.2024'ten beri Türk pasaportu korunur — Çıkma-İzin-Belgesi yolu kalktı.
Türkiye'deki bir cezayı Türkçe sabıka kaydında belirtmek zorunda mıyım?
Evet, makamca istenen Türkiye'den iyi hal belgesi (Adli Sicil) tüm mahkûmiyetleri içerir. Bagatel sınırının (90 günlük günlük cezadan) az olan kayıtlar dikkate alınmaz.
Eşim Almanca bilmiyor — birlikte başvurabilir miyim?
Aile birlikte vatandaşlıkta (§ 10 Abs. 2 StAG) eş için B1 Almanca genellikle beklenir. 16 yaşın altındaki çocuklar için B1 zorunlu değil. Detay: Aile birlikte vatandaşlık.
Bürgergeld alıyorum — şart ihlali midir?
Geçim güvencesi şartı SGB II/SGB XII desteği almadan karşılanmalıdır. İstisnalar (kendi kusuru olmadan çalışamama) bireysel olarak değerlendirilir.
Ortalama bekleme süresi 6–18 ay. civitas. Başvuru Takibi yetkili dairenizin işlem süresini gösterir, frist hatırlatır ve resmi mektupları çevirir. Başvuruyu takip edin →
Daha fazla okuma:
Hukuki Notlar: Bu yazı, 30.10.2025 tarihli Altıncı Değişiklik Yasası sonrası StAG durumunu sunar. Bireysel hukuki danışmanlık yerine geçmez. civitas. özel bir Alman başvuru asistanı kuruluşudur, ne resmî makam ne de avukatlık bürosudur.
Kaynaklar: Vatandaşlık Kanunu (StAG) § 10, § 12, § 12a, § 16 — 30.10.2025 versiyonu, gesetze-im-internet.de/stag; BAMF Vatandaşlık Testi (bamf.de); Federal İdare Dairesi (bva.bund.de). Mayıs 2026.